I. DÀN Ý

1. Mở bài:

* Giới thiệu chung:

- Cô Mắt, cậu Chân, cậu Tay, bác Tai, lão Miệng từ xưa vẫn chung sống hoà thuận với nhau.

- Một hôm, bốn người bàn nhau dứt khoát không làm việc nữa, để cho lão Miệng chết đói.

2. Thân bài:

* Diễn biến của truyện:

+ Cuộc họp bàn giữa Mắt, Chân, Tay và Tai:

- Mắt nói với chân và Tay rằng mọi người phải làm việc vất vả, còn lão Miệng thì chẳng làm gì cả.

- Chân, Tay cho là có lí, bàn rằng nên nói cho lão Miệng biết để lão tự lo thân.

- Mắt, Chân, Tay rủ bác Tai cùng đến gặp lão Miệng.

+ Cuộc gặp gỡ với lão Miệng:

- Bốn người hăm hở tới nhà lão Miệng.

- Nói thẳng là từ nay không làm việc nuôi lão nữa.

- Lão Miệng ngạc nhiên, muốn bàn cho ra lẽ, bốn người kia không nghe, kéo nhau về.

+ Hậu quả của những việc làm dại dột:

- Sau ba ngày không làm việc, cả bọn mệt mỏi, rã rời.

- Đến ngày thứ bảy thì đành họp lại để bàn bạc.

- Bác Tai phân tích tác hại của việc làm trên.

3. Kết bài:

* Kết thúc truyện:

- Bốn người đến gặp lão Miệng.

- Lão Miệng cũng đói lả, gần chết.

- Mọi người lại làm việc, đi tìm kiếm thức ăn cho lão Miệng.

- Lão Miệng ăn xong, cả Tai, Mắt, Tay, Chân đều thấy đỡ mệt và khoan khoái như trước.

- Năm người lại sống vui vẻ, hoà thuận với nhau.

II. BÀI LÀM

Chuyện kể rằng, cô Mắt, cậu Chân, cậu Tay, bác Tai và lão Miệng từ xưa vẫn chung sống với nhau thân thiết. Chẳng biết nghĩ thế nào mà một hôm, cô Mắt than thở với cậu Chân, cậu Tay rằng:

- Các anh ạ! Càng nghĩ tôi càng tức. Bác Tai với hai anh và tôi quần quật làm việc, mệt nhọc quanh năm. Trong khi đó, lão Miệng lại chẳng làm gì cả. Từ nay, chúng ta đừng làm gì nữa, thử xem lão ấy có sống được không!

Cậu Chân, cậu Tay gật gù đồng tình:

- Cô Mắt nói chí phải! Chúng ta đi gặp lão Miệng, nói cho lão biết hãy tự lo thân. Nay đã đến lúc lão phải tự đi kiếm thức ăn, xem lão có làm nổi không nào?

Cả ba kéo nhau đến nhà lão Miệng. Ngang qua nhà bác Tai, thấy bác ngồi im lặng như đang nghe ngóng, suy nghĩ điều gì, họ chạy vào nói:

- Bác Tai ơi, bác có đi cùng chúng cháu đến nhà lão Miệng không? Chúng cháu định nói cho lão biết là từ nay mọi người sẽ không làm để nuôi lão nữa. Bác cháu mình vất vả nhiều rồi, tới lúc phải nghỉ ngơi thôi!

Bác Tai nghe xong gật đầu lia lịa:

- Phải đấy! Phải đấy! Bác sẽ đi cùng các cháu!

Bốn người hăm hở đến nhà lão Miệng. Chẳng chào chẳng hỏi gì cả, cậu Chân, cậu Tay nói thẳng:

- Chúng tôi hôm nay đến đây không phải để thăm hỏi, trò chuyện gì với ông đâu mà nói thẳng cho ông biết: Từ nay, chúng tôi không làm để nuôi ông nữa. Bấy lâu nay, chúng tôi cực khổ, vất vả vì ông nhiều rồi!

Chẳng hiểu đầu đuôi ra sao, lão Miệng ngạc nhiên lắm. Lão bảo:

- Ấy, có chuyện chi thì mọi người hãy vào nhà đã, làm gì mà nóng nảy thế? Bốn người kia lắc đầu quả quyết:

- Không, không bàn bạc gì nữa! Từ nay trở đi, ông phải tự lo lấy mà sống. Còn chúng tôi có biết cái gì là ngọt bùi ngon lành đâu, làm chi cho cực!

Nói rồi, họ kéo nhau về và hả hê nghĩ rằng phen này thì lão Miệng cứ là chết đói!

Một ngày, hai ngày trôi qua, Chân, Tay, Tai, Mắt chẳng làm gì cả. Nhưng lạ thay, họ không thấy vui tươi, nhàn nhã mà lại thấy mệt mỏi, rã rời. Cậu Chân, cậu Tay chẳng cất nổi mình để chạy nhảy, nô đùa như trước nữa. Cô Mắt thì suốt ngày lờ đờ, hai mi nặng trĩu. Bác Tai mọi ngày nghe gì cũng rõ, nay lúc nào cũng cảm thấy như có cái cối xay lúa quay ù ù ở bên trong. Họ cứ sống trong tình trạng như thế cho tới ngày thứ bảy thì không thể chịu đựng được nữa, đành họp nhau lại để bàn. Bác Tai cố cất tiếng:

- Chúng ta suy nghĩ và hành động sai lầm rồi các cháu ạ! Chúng ta không làm để kiếm thức ăn nuôi lão Miệng thì chúng ta cũng tê liệt cả. Lão Miệng tuy không làm nhưng lão có công việc là nhai. Như thế cũng là làm việc chứ không phải ăn không ngồi rồi. Từ trước đến nay, chúng ta sống gắn bó thân thiết với nhau, nay tự dưng lại gây nên chuyện. Lão Miệng có cái ăn thì chúng ta mới khoẻ khoắn lên được. Theo ý bác, chúng ta nên đến nói lại với lão Miệng, các cháu có đi không?

Cậu Chân, cậu Tay, cô Mắt cố gượng dậy theo bác Tai đến nhà lão Miệng. Khốn khổ cho lão, lão cũng sống dở chết dở. Môi thì nhợt nhạt, hai hàm khô cứng, không buồn nhếch mép. Bốn người kia thành thật xin lỗi lão về sự hiểu lầm vừa qua. Thế rồi bác Tai, cô Mắt vực lão Miệng dậy. Còn cậu Chân, cậu Tay vội vã đi kiếm thức ăn. Lão Miệng ăn xong, dần dần tỉnh lại. Lạ thay! Bác Tai, cô Mắt, cậu Chân, cậu Tay cũng thấy đỡ mệt và tinh thần sảng khoái hẳn ra. Họ nhận thấy là mình đã nghĩ sai cho lão Miệng. Từ đấy, năm người lại chung sống thuận hoà, thân thiết như xưa.